Oorsig oor bek-en-klouseer

Deur Boetie Kirchner

Wat is bek-en-klouseer?

Bek-en-klouseer is ʼn hoogs aansteeklike en soms noodlottige virussiekte wat by spleethoewige diere voorkom. Die siekte kom wêreldwyd voor en hou ʼn ernstige bedreiging in vir diereproduksie. Al is baie lande reeds vir etlike jare bek-en-klouseer-vry is, bly dit steeds ʼn groot bron van kommer. Streng biosekuriteitsmaatreëls is noodsaaklik om uitbrekings te voorkom.

Mense is normaalweg nie vatbaar vir die bek-en-klouseer-virus nie en dit moet nie verwar word met “hand- voet- en mondsiekte” wat wel by mense voorkom nie.

Simptome

Tipiese simptome van bek-en-klouseer sluit in ʼn hoë koors, asook sere en of blasies in die bek wat oormatige slymerige speekselafskeiding veroorsaak. Sere en blase kan ook tussen die kloue voorkom; dit bars dikwels oop en lei tot kruppelheid.

Diere verloor hulle eetlus as gevolg van die pynlike sere in die bek en kondisie neem vinnig af. By melkbeeste is daar ook ʼn skerp afname in melkproduksie. Alhoewel sekere spesies – veral wildspesies – meer weerstandig is en nie altyd simptome toon nie, kan die virus steeds in die dier voortleef en ander diere besmet.

Hoewel die meeste diere uiteindelik van bek-en-klouseer herstel, kan dit inflammasie van die hartspier veroorsaak en in ernstige gevalle tot vrektes lei, veral by jong en verswakte diere. Sommige besmette diere toon geen sigbare simptome nie maar kan steeds die siekte oordra.

Beheermaatreëls

Die Departement van Landbou, Grondhervorming en Landelike Ontwikkeling het ʼn NASIONALE NOODPLAN aangekondig om die uitbreek van bek-en-klouseer in die BEK-vrye sone te beheer – klik hier. 

Hierdie noodplan beoog om strategieë te voorsien vir die inperking, beheer en uitwissing van ’n uitbreking van bek-en-klouseer (BEK) in die gebied wat ingevolge Tabel 1 van die Dieresiekteregulasies R2026 van 1986 as die BEK-vrye sone sonder inenting wetlik afgebaken is. Dit verskaf riglyne oor beste praktyk met betrekking tot die implementering van voorgeskrewe siektebeheermaatreëls. Indien daar ’n behoefte is om van die voorgeskrewe beheermaatreëls af te wyk, moet sodanige afwykings deur die toepaslike owerheid goedgekeur word.

In die stadium is ons ook bewus van ’n protokol in Limpopo wat die beweging van lewende hawe en wild na, vanaf en deur die provinsie reguleer klik hier.  Die Noordwesprovinsie het op 14 Januarie ’n soortgelyke protokol uitgereik maar dit later weer teruggetrek.

Vir die nuutste opdatering van bek-en-klouseer (BEK ) siektegevalle in die Vrystaat klik hier.

Sover ons kennis strek, is daar tans geen beperking op die vervoer van wildsvleis nie, mits dit nie uit ʼn besmette gebied afkomstig is nie.

Voorkoming

Daar is verskeie eenvoudige metodes om die verspreiding van die virus te beperk. Lees gerus meer oor hoe jy as jagter en/of eienaar van ʼn jagbestemming die risiko kan verminder, klik hier.

Biosekuriteit

Die verantwoordelike en korrekte toepassing van biosekuriteitsmaatreëls speel ‘n sleutelrol in die voorkoming en verspreiding van die virus. Raadpleeg jou plaaslike veearts of staatveearts vir volledige riglyne oor maatreëls wat die beste in jou omgewing sal werk.

Takke van SA Jagters wat skietbane op veeplase bedryf, moet vooraf met die grondeienaar bevestig watter biosekuriteitsmaatreëls op die eiendom van toepassing is – klik hier.

Wees versigtig

SA Jagters doen ʼn dringende beroep op lede om nie die situasie onnodig te kompliseer deur ongeverifieerde inligting of gerugte oor bek-en-klouseer as feite te aanvaar en op sosiale media of mondelings te versprei nie. Doen vooraf deeglike navorsing oor die gebied waarin jy wil beplan om te jag en maak seker van die geldige feite en regulasies.

Geniet jul voorbereiding en die jag!